no-img
ایران پروژه | بانک اطلاعاتی دانشجویان ایران

طرح تفصیلی منطقه 10 تهران | ایران پروژه بانک فایل های دانشجویی iranporoje.com


ایران پروژه | بانک اطلاعاتی دانشجویان ایران
آخرین فایل‌ها
گزارش خرابی لینک
اطلاعات را وارد کنید .

ادامه مطلب

PDF
طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران
pdf
۱۳۹۷/۰۷/۲۲
11 mb
146 صفحه
نوع فایل: pdf
کیفیت: بسیار خوب
قابلیت کپی: ندارد
۸,۰۰۰ تومان
0 فروش
۸,۰۰۰ تومان – خرید

طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران


کالبدی از طریق توسعه مسکونی نسبتاً تأمین شده است اما همانطور که از نقشـه پهنـهبنـدی برمـیآیـد، ناپیوسـتگی
کالبدی در بخش غربی کاملاً مشهود است، که اعمال خـط محـدوده قـانونی، حضـور صـنایع و کارگـاههـا و …. از
فاکتورهای مهم در این عدم یکپارچگی پهنه مسکونی در طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران بخش غربی به شمار میرود.

تاریخچه

پهنه سوم طرح تفصیلی تهران پهنه صنعتی است که شامل بخشی ز کارگاهها، تعمیرگاهها و انبارهای مستقر در محور جـاده سـاوه وبخش غربی منطقه، کورههای آجرپزی و انبارهای ضایعات واقع در بخش غربی و جنوب غربی منطقه اسـت. قیمـتمناسب اراضی، وجود اراضی گسترده و بایر، موقعیت مطلوب مکانی در بخـش ورودی بـه شـهر تهـران،دسترسـیمطلوب به دلیل حضور بزرگراههای عمده در اطراف، از عوامل اصلی در رشد و توسـعه اسـتقرار صـنایع در بخـش غربی منطقه به شمار میرود.

کاربری اراضی

پهنه چهارم پهنه فعالیتی در جنوب غربی محدوده مطالعاتی واقع در نطرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران است. اراضـی کشـاورزی و باغـاتعناصر اصلی این پهنه محسوب میشوند که مجموع فعالیتهای مذکور ۳۹/۷۰ درصد از سطح کل پهنه را بـه خـودختصاص داده است. در حالی که کاربری مسکونی تنها ۷۶/۰ درصد از سطح این پهنه را شامل میشود. ایـن ارقـامنشانگر غلبه کامل فعالیتهای مذکور در منطقه است. این پهنهطرح تفصیلی منطقه 10 تهران که تا قبل از سـالهـای دهـه ۴۰ ،بـه عنـوان یکـی از
عناصر اصلی تشکیلدهنده طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران به شمار میرفته است، به مروز زمان تحت تأثیر رشـد مسـکونی ایـن اراضـی، بـه کاربری مسکونی و کاربریهای وابسته تغییر کاربری داده است و تنها پهنه مذکور بازماندهای از این اراضی است.
– پهنه پنجم، پهنه اراضی بایر است که در توسعۀ منفصل منطقه در بخش میانی و بخـش غربـی آن قابـل مشـاهده
است که موجبات گسستگی بافت را پدید آورده است.
پهنه خدماتی: در برگیرنده عرصهها، محورها و کانونهای خدماتی با مقیاس علمکردی ناحیهای – منطقـهای
و فراتر از آن میباشد. در ادامه به تفکیک به عرصهها، محورها و کانونهای خدماتی اشاره شده است:
عرصه خدماتی: این پهنه با وسعت ۴/۲۰۴ هکتار در بخش جنوبی منطقه در قالب میـدان مرکـزی میـوه و
ترهبار قابل مشاهده است.

 

مراکز تجاری

مراکز خدماتی؛ این مراکز به مکانهایی اطلاق میشود که محل تمرکز افراد، خدمات و فعالیتها میباشـد. ایـن
مراکز که همواره بستری مناسب برای توسعه ارتباط اجتماعی و همسوییها پدید میآورند، در برگیرنده فعالیتهـای
خدماتی که در مقیاس ناحیهای – منطقهای و گاهاً فرامنطقهای میباشـد. در سـطح منطقـه سـه مرکـز خـدماتی قابـل
شناسایی است که همگی در بخش شرقی منطقه تمرکز یافتهاند و از این حیث بخش غربی با فقدان مراکـز خـدماتی
مناسب روبرو است. مراکز بخش شرقی شامل یک مرکـز آموزشـی (مجتمـع آموزشـی دکتـر شـریعتی)، یـک مرکـز
خدماتی ناحیه ۲) شهرداری طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران ،پارک شقایق و …) یک مرکز خدماتی در شمال منطقه و یک مرکز خریـد و
فروش خودرو در بخش میانی منطقه میباشد

شریان ها در طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران

محورهای خدماتی؛ در این محورها هر سه نقش جایجایی، دسترسی و اجتماعی وجود دارد و از حیث عملکـرد

و نقش از سایر محورها متمایز میگردند. در امتداد این محورها خدمات در مقیاس ناحیـهای و فراناحیـهای اسـتقرار
یافته است.
شناسایی این محورها و تشخیص محورهای خدماتی عمده منطقه در پایه معیارهای مقیـاس، تعـدد و تنـوع
فعالیتها صورت پذیرفته است.
براین اساس در سطح منطقه محورهای عمده خدماتی شامل محوره
الگوی توسعه طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران) تصمیمگیری و سیاستگذاری)
یافته و بخش غربی فاقد این محورها و کانونها میباشد. علاوه بر این حضور پهنه صنعتی در بخش غربی به عنـوان
پهنه ناسازگار با بافت مسکونی دیگر عاملی است که موجب گردیده تا شرایط سکونت در بخش غربی در مقایسه بـا
بخش شرقی از ضعف قابل توجهی برخوردار باشد. لذا میتوان چنـین نتیجـهگیـری نمـود کـه منطقـه ۱۹ از حیـث
پهنهبندی عملکردی و ارائه خدمات، تا حدود زیادی بر پهنههای اقتصادی – اجتماعی انطباق داشته به عبارتی نـوعی
ارتباط بین پهنههای مذکور ملاحظه میگردد.
بررسی نتایج مربوط به پهنهبندیهای مختلف مؤید تحولات تاریخی منطقه میباشد . همانطورکه قبلاً نیز بـدان
اشاره شد ، طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران در مسیر تحول خود در جریان فرایند جذب ، استحاله و دگرگونی وسیعی قرار گرفته اسـت .

بافت مسکونی

این نوع فرایند که بدون اندیشه قبلی بوده در طول زمان پدیدههای متعـدد و متنـوعی را در منطقـه بـه وجـود آورده
است. به این ترتیب آغاز شکلگیری این منطقه که در پی فرایند جذب آن به تهران صـورت گرفتـه اسـت از طریـق
پادگان و کارگاههای صنعتی جوار جاده ساوه و استقرار کورهپزخانههای ناحیه غربی منطقه و استقرار سکونتگاههای
کارگری آغاز شده و به تدریج سایر نقاط را فرا میگیرد . لیکن بـا تسـریع رشـد لکـههـای مسـکونی و بـا اسـتقرار
نازیآباد و خانیآبادنو و … اعمال خط محدوده قانونی، بافت مسـکونی در بخـش شـرقی منطقـه ، رشـد و توسـعه
بیشتری یافته و در دورههای بعدی که دوران تکمیل جذب تهران و دوره ثبات قانونی ، پیوستگی بافتهـای پراکنـده
است با توجه به شکلگیری بافت مسکونی در شرق منطقه که در پیوسـتگی بـا بافـت مسـکونی منـاطق همجـوار و
محدودیتهای ناشی از خط محدوده قانونی بوده ، این بخش از طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران بـه تـأمین و احـداث کـاربریهـای خـدمات شهری ، تجهیزات و تأسیسات شهری پرداخته است .

بخش غربی در منطقه ۱۰ تهران

لیکن در بخش غربی طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران ، شرایط به گونه دیگری است . به نحوی که گسترش پهنه غربی در چارچوب حرکت ، هجوم و جانشینی نیروی رشد مراکز کارگاهی و صنایع و ملحقات آن که در پی عوامل متعدد مانند ضـوابط و مقررات دورههای اخیر ، اعمال محدودیتهای خط قانونی محـدوده شـهر تهـران ، قیمـت ارزان اراضـی و … از یکسو و نیروی کارگران ،  مهاجران روستایی و حاشیه نشینان از سوی دیگر است کـه ایـن گـروه در پـی اشـتغال در مراکز کارگاهی و صنایع و یا در پی سکونت ارزان در کنار نطفههای مسکونی قدیمی در این پهنه استقرار یافتـهانـد . لذا بر خلاف پهنه شرقی که گرایش غالب استقرار کاربری مسکونی بوده ، در پهنه غربی با رشد دو گرایش مسکونی و کارگاهی با هم مواجه هستیم . این دو گرایش در کنار هم به دلیل قیمت ارزان اراضی و به قصد تصـرف آن بـرایفعالیت و سکونت پدیده هجوم را شکل دادهاند و اگرچه در ابتدا در کنار هم و به واسطه هم رشـد کـردهانـد لـیکنالگوی توسعه منطقه ۱۹) تصمیمگیری و سیاستگذاری)

تراکم جمعیت

اکنون گرایش تصرف اراضی توسط سرمایهگذاران وسعتی جدی یافته و به رغم آنکه به طور نسبی موجـب افـزایش جمعیت ساکنین این پهنه و رشد لکههای مسـکونی شـده امـا بـه دلیـل تغییـر الگـوی مهـاجرت بـه تهـران ، دیگـر حاشیه نشینان روستایی موجب افزایش جمعیت و توسعه سکونت نیستند . علاوه بر این آلودگی صنایع و فعالیتهای وابسته وجهی متعارض با سکونت پیدا کرده وحدت و شدت ناسازگاریها در کنار تغییر الگوی مهـاجرت تهـران و افزایش قیمت زمین موجب گردیده تا روند اسکان جمعیت کند شود . کلیه این عوامل در کنار هم باعث گردیـده تـا شرایط سکونت در پهنه غربی در مقایسه با پهنه شرقی از وضعیت نامطلوبی برخوردار شود . در نهایت با توجه به موارد فوقالذکر و از پهنهبندیهای موضوعی منطقه مورد مطالعه و پس از مقایسه و تطبیق نتایج حاصله از هر کدام از پهنهبندیهای صورت گرفته در زمینههای کالبدی ، اجتمـاعی ، عملکـردی ، کارگـاهی و خدماتی میتوان چنین نتیجهگیری نمود که طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران شهرداری تهران از شرق به غرب ، شرایط سکونت نامناسبتر میباشد . همانطورکه از نقشه شماره ۰۷-۲-۲۶۰ برمیآید(این نقشه از رویهم گذاری نقشههای موضوعی تهیه شده در زمینههای فوقالذکر به صورت لایههای جداگانه تهیه شده است

طرح تفصیلی منطقه 10 تهران

محله ها

محلـه خـانیآبـادنو واقـع در شـرق منطقـه ازبهترین شرایط زیستی در مقایسه با دیگر محلات منطقه برخوردار است . این محله کمترین سطح و تعداد کارگـاههـارا دارا میباشد ، در عین آنکه از لحاظ کالبدی و اجتماعی در گروه سیسـتم نسـبتاً بـاز واقـع شـده و از نظـر تـأمینخدمات ، در بهترین وضعیت نسبت به سایر محلات برخوردار مـیباشـد . پـس از آن محـلات خـانیآبـاد غربـی و شهرک شریعتی در شرایط نسبتاً مطلوبی قرار دارند . محله عبدلآباد در قسمت میانی منطقه ، از نظر شرایط سـکونتی نیز در سطح میانی (متوسط) قرار دارد . این محله را میتوان حدفاصل بین محـلات بـا شـرایط مطلـوب سـکونت و محلات فقیر منطقه (اجتماعی ، کالبدی و خدماتی با سطح کارگاهی زیاد) معرفی نمود . در غرب منطقه نیز دو محله دعمده نعمتآباد و دولتخواه واقع گردیدهاند که با شرایط نامطلوب سکونتی روبرو میباشند . شـایان ذکـر اسـت کـه دمحله نعمت آباد در مقایسه با دولتخواه وضعیت نامطلوبتری را دارا است

نقشه پهنه بندی عملکردی

همچنین مطابق نقشه پهنهبندی عملکردی ، روشن و واضح است که در حرکت از سمت شرق به غرب منطقـه بر میزان کاربریهای ناسازگار با بافت مسکونی افزوده میشود . به نحوی که در بخـش غربـی بـا حضـور گسـترده کورههای آجرپزی ، تعمیرگاهها ، انبارها ، اراضی بایر و … مواجه هستیم . بنابراین مطابق آنچه که در فوق ذکر آن رفت و مطابق نقشه مربوطه ، نیمه غربی منطقه . با مشکلات کالبـدی – اجتماعی ، فقر خدماتی و حضور کاربریهای ناسازگار به میزان بسیار زیـاد و در رأس آنهـا کـورههـای آجرپـزی و تعمیرگاهها و … مواجه است . لذا جهت ایجاد عدالت اجتماعی در منطقه و توسعه کمی و کیفی منطقه در کلیه ابعاد،
لازم است تا تأکید ویژهای بر توسعه بخش غربی صورت گیرد . این مهم ، مهر تأییدی بر الگوی توسـعه منطقـه نیـز میباشد . چرا که براساس الگوی پیشنهادی توسعه منطقه ، استقرار یک مرکز منطقه در بخش غربی بـه توسـعه ایـن پهنه و ایجاد تعادل در سطح منطقه کمک شایانی خواهد نمود . مطالعه نحوه استقرار مکان پهنههای فعالیتی مختلف در منطقه ۱۹ به خوبی نشان میدهد کـه فعالیـتهـای اقتصادی بنا به علت صرفهجویی ناشی از مقیاس و نزدیکی به بازار تقاضا دارای تفکیک حوزهای است. بخـش صـنعت و مراکـز انبـارداری در محـور جـاده سـاوه و غـرب منطقـه قـرار دارد. همچنـین وجـود
کورهپزخانهها با اراضی پست و حفرهها در بخش غربی منطقه از پهنههای متمایزی است که بخش عمدهای از اراضی غربی منطقه را به خود تخصیص داده است. پهنه اراضی کشاورزی به شکل گسترده در بخش جنوبی نعمتآباد واقع شده است. بخش خدمات به ویژه خدمات تجاری از الگویی خطی پیروی میکنـد و در محورهـایی بـه ویـژه لطیفـی، مهران، میعاد، صمدی و احسانی به خوبی دیده میشود. علاوه بر این در سطح منطقه با سـه مرکـز خـدماتی مواجـههستیم. الگوی توسعه طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران) تصمیمگیری و سیاستگذاری)

مسائل و مشکلات منطقه

طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران شهرداری تهران با وسعتی برابر ۲۰۸۴ هکتار در منتهیالیه جنوب غربی تهـران سـاختی متـأثر از کانالهای آبیاری ، اراضی کشاورزی، باغات و حفرههای خالی ناشی از فعالیت کورهپزخانهها و اراضی بایر دارد کـه بزرگراههای آیتا… سعیدی ، تندگویان ، آزادگان و جاده ساوه آنرا از سایر مناطق جدا کرده و به رغم آنکه پیکرهای متمایز پدید آورده اما به دلیل توسعه و رشد ناموزون و بدون کنترل فاقد پیوسـتگی درونـی اسـت ؛ تکـهتکـه بـودن عناصر و پیوند دهندههای درونی ، پیکرهای چند بخشی ، چند هستهای ، و فاقد یکپـارچگی پدیـد آورده و محـلات مختلف آن ارتباط درون منطقهای با هم ندارند .

الگوی بافت منطقه

الگوی بافت مسکونی سیمایی ناپیوسته دارد و از مجموع اراضی یاد شده ۲۴/۶۵ درصد به فضاها ، حفرهها و قطعات بایری اختصاص دارد که ناشی از حضور کاربریهای فرامنطقهای مانند کورههـا ، اراضـی
بایر و کشاورزی ، میدان ترهبار ، پادگان قلعه مرغی ، کارگاههای بزرگ و … است و نه تنها گرهای از مشکلات بافت به جهت گشودگی فضایی و قلمروهای عمومی و کاهش تراکم ساختمانی نمیگشاید بلکه بافتی فشرده ، پرتـراکم را موجب شده که به لحاظ حضور جدی خطر زلزله و سایر عوامل تهدیدکننده سکونت جریان زندگی در آن دشـوارتر میشود . به این ترتیب نه فقط نسبت فضا به توده چندان زیاد نیست بلکه به دلیل نوع و ترکیـب فضـاها ، فضـاهای رها و بیدفاع گاه زندگی و سکونت را با خطر مواجه میسازد . کالبد و انتظام درونی آن از حیث عملکردها و کارایی خدماتی فرصتهای یکسانی بـرای سـاکنان نـدارد و
میتوان آنرا برحسب توزیع و پراکنش خدمات و کاربریها که روندی بدون برنامه داشته به ۶ قسمت تقسـیم کـرد . از سوی دیگر مطالعات نشان میدهد سهم کاربریهای منطقهای و فرامنطقهای بـه ویـژه در نـواحی ۱ ، ۵ و ۶ زیـاد است و ضعف و نارسایی کاربریها به شدت عملکرد و پوشش کالبدی حیات مسکونی را تضعیف کرده است . الگوی توسعه منطقه ۱۹) تصمیمگیری و سیاستگذاری) به عبارت روشنتر ؛ با مقایسه سرانههای خدماتی طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران با سرانههای طرح ساماندهی ، کمبود کاربریهـایآموزشی ۴۵/۱۹ هکتار ، درمانی ۴۵/۱ هکتار ، فرهنگی ۳ هکتار ، تفریحـی ۴۹/۱ هکتـار و جمعـاً بـرای جمعیـت
موجود ۳۹/۲۵ هکتار کمبود سطوح خدماتی وجود دارد .البته برپایه مطالعات انجام شده ، نظر به وجود فرصتهای بیبدیل توسعه در منطقه اعـم از اراضـی بـایر ، کشاورزی ، باغات ، انبارهای ضایعات ، اراضی متروکه ، مخروبه و کورههای آجرپزی و … امکان توسعه قابل توجه است و میتوان با افزودن ۷۵/۵۲۵ هکتار همۀ مسـایل عملکـردی منطقـه را مرتفـع نمـود . بنـابراین منطقـه دارای
فرصتها و ویژگیهای برجسته و منحصر به فردی در منطقه و کل شهر تهران است و شاید هیچ منطقـهای در شـهر دارای چنین فرصتی برای توسعه ندارد . از سوی دیگر برخی عناصر و عوامل دیگر نیز هست که جایگاه آنرا متمـایز میسازد . برخی از اینها عبارتند از :
۱ – استقرار در جوار حریم شهر و قرارگیری حوزه ورودی جنوب غربی تهران در آن
۲ – استقرار پادگان قلعه مرغی در شمال منطقه و قابلیت تبدیل آن
۳ – استقرار میدان مرکزی میوه و ترهبار
۴ – امکان تبدیل و بهرهگیری از اراضی متعلق به مراکز انبارداری ، انبار ضایعات و …
۵ – فرصت توسعه و بهرهگیری از باغات و مزارع کشاورزی
۶ – وجود شبکههای بزرگراهی
بنابراین به رغم آنکه طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران با مسایل عدیدهای روبروست ، و جدول شـماره ۲-۱ و نقشـه شـمارۀ ۱-
۲۶۰ بخوبی آنرا نشان میدهد . تحلیل و سنجش توانمندیها نشان میدهد میتوان بـه مرحلـهای از تـداوم توسـعه
تاریخی کالبدی ، اجتماعی و فرهنگی منطقه پا گذاشت که آنرا با عنوان ثبات قانونی ، پیوستگی بافتهای پراکنـده و
تأمین و احداث کاربریهای خدمات شهری ، تجهیزات و تأسیسات شهری آن را معین کرد .
تحلیلها نشان میدهد که در منطقه با ۶ روند و یا رخداد اساسی روبرو هستیم



تصاویر پیش نمایش


طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران-1
طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران-1
طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران-1
طرح تفصیلی منطقه ۱۰ تهران-1

درباره نویسنده

امید ابوالحسنی 47 نوشته در ایران پروژه | بانک اطلاعاتی دانشجویان ایران دارد . مشاهده تمام نوشته های

دیدگاه ها


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *